Synonimem nowoczesnej chirurgii onkologicznej jest dziś chirurgia minimalnie inwazyjna, czyli chirurgia pozwalająca przeprowadzać rozległe zabiegi w zakresie jamy brzusznej przy najmniejszym możliwym urazie (często z wykorzystaniem nowoczesnych kamer, robotyki, endoskopii), przy jednoczesnym zachowaniu pełnej radykalności onkologicznej. Ma to na celu przede wszystkim ochronę pacjenta przed bólem okołooperacyjnym i pozwala na szybszy i łatwiejszy powrót do pełnej sprawności chorego, często w ciągu 2-3 dni po zabiegu. W naszym Szpitalu większość operacji przeprowadzanych w zakresie jamy brzusznej, a szczególnie w przypadku raka jelita grubego i odbytnicy z założenia wykonywana jest techniką robotyczną przy użyciu systemu da Vinci Xi. Oznacza to wykorzystanie precyzyjnej technologii, która eliminuje drżenie ręki chirurga – operator steruje narzędziami z poziomu specjalnej konsoli robotycznej współpracującej z ramionami robota. Pozwala to na usunięcie fragmentu lub całego jelita grubego z ograniczeniem urazu dotyczącego powłok jamy brzusznej, a w połączeniu z nowoczesną opieką okołooperacyjną jest fundamentem współczesnej chirurgii jelita grubego.

Główne zalety robotycznej resekcji jelita grubego:

• Mniejszy ból pooperacyjny
• Lepszy wynik onkologiczny
• Krótszy pobyt w szpitalu
• Szybszy powrót do pełnej diety
• Szybszy powrót do normalnej aktywności życiowej
• Lepszy efekt kosmetyczny
• Szybsze zdrowienie

Podsumowując:

• z użyciem techniki robotycznej można usunąć całość lub część jelita grubego, a w przypadkach tego wymagających wyłonić również stomię w powłokach jamy brzusznej
• po zabiegu robotycznym pacjent zazwyczaj w 1-3 dni wraca do formy, pozwalającej na normalne funkcjonowanie; odczuwa znacznie mniejsze dolegliwości bólowe, a co za tym idzie jego pobyt w szpitalu jest krótszy
• zabieg techniką robotyczną pozwala na wcześniejsze wprowadzenie diety doustnej, często w dobie zabiegu
• decyzję o rodzaju zabiegu pacjent podejmuje razem z chirurgiem podczas wizyty kwalifikacyjnej w ambulatorium tutejszego Szpitala

W Szpitalu im. Stanleya Dudricka w Skawinie prowadzimy leczenie chirurgiczne choroby Crohna. Interwencje są dostosowane do przebiegu choroby i potrzeb pacjenta. Operacje służą leczeniu jej powikłań, takich jak zwężenia, przetoki i ropnie. Zabiegi wykonywane są z wyboru metodami minimalnie inwazyjnymi, głównie przy użyciu systemu robotycznego da Vinci.

Każdy z pacjentów przechodzi przygotowanie do zabiegu, czyli prehabilitację. Naszym celem jest poprawa jakości życia i zachowanie funkcji przewodu pokarmowego.

W Szpitalu im. Stanleya Dudricka w Skawinie wykonujemy zabiegi odtwarzania ciągłości przewodu pokarmowego, w tym zamknięcia stomii, rekonstrukcje jelit po wcześniejszych operacjach, operacje przetok przewodu pokarmowego.

Celem leczenia jest przywrócenie naturalnego pasażu jelitowego, poprawa funkcji przewodu pokarmowego oraz jakości życia.

Każdy zabieg poprzedza indywidualna ocena możliwości rekonstrukcji i przygotowanie chorego, ze szczególnym uwzględnieniem stanu odżywienia. W przypadku przetok przewodu pokarmowego operacje często poprzedza wielomiesięczne żywienie pozajelitowe. Zabiegi wykonywane są z wyboru metodami minimalnie inwazyjnymi i otwartymi, w zależności od sytuacji klinicznej. Leczenie obejmuje również opiekę pooperacyjną i wsparcie w powrocie do codziennej aktywności.

Leczenie operacyjne tarczycy polega na wycięciu tarczycy w całości lub resekcji zmienionego chorobowo gruczołu z pozostawieniem zdrowego miąższu tarczycy. Zabieg operacyjny wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym, z kosmetycznego skórnego cięcia kołnierzowego niskiego na szyi powyżej wcięcia mostka. Po zabiegu operacyjnym, w obrębie loży po usuniętej tarczycy umieszczone zostają dreny Redona, które są usuwane zazwyczaj w I dobie pooperacyjnej. W większości przypadków wypis do domu następuje w pierwszej dobie po zabiegu operacyjnym, zawsze jednak w zależności od przebiegu operacji, stanu pooperacyjnego pacjenta i decyzji prowadzącego lekarza.

W Szpitalu Skawina zabiegi usunięcia tarczycy są wykonywane ze wskazań onkologicznych w ramach szybkiej ścieżki onkologicznej DiLO (rak tarczycy) oraz nieonkologicznych (guzki tarczycy, wole przerostowe). Zabiegi odbywają się pod kontrolą neuromonitoringu – systemu do śródoperacyjnego monitorowania czynności nerwu krtaniowego wstecznego.

Po leczeniu operacyjnym pacjent pozostaje w kontroli endokrynologicznej, a w wybranych przypadkach raka tarczycy jest kwalifikowany do uzupełniającego leczenia jodem radioaktywnym (J-131).

Cholecystektomia to usunięcie pęcherzyka żółciowego. Zwykle cholecystektomię wykonuje się metodą minimalnie inwazyjną – laparoskopową, czyli bez rozcinania powłok brzucha, tylko poprzez 3–4 małe nacięcia, przez które chirurg wprowadza do jamy brzusznej instrumenty. W niektórych przypadkach w trakcie zabiegu istnieje konieczność tzw. konwersji, czyli zmiany techniki operacyjnej na metodę otwartą z dostępu poprzez klasyczne cięcie jamy brzusznej. Konieczność taka może wynikać z niekorzystnych warunków anatomicznych, trudnego do opanowania krwawienia i innych przyczyn uniemożliwiających bezpieczne dokończenie zabiegu metodą laparoskopową.

Najczęściej cholecystektomię wykonuje się z powodu objawowej kamicy pęcherzyka żółciowego. Innymi wskazaniami są: polipy pęcherzyka żółciowego, pęcherzyk porcelanowy, stan po przebytym ostrym zapaleniu trzustki na tle kamicy, bezkamicze zapalenie pęcherzyka żółciowego.

Usunięcie pęcherzyka nie powoduje znaczącego upośledzenia trawienia, żółć jest nadal produkowana przez wątrobę i wydzielana przez drogi żółciowe do jelit.

Powrót do pełnej sprawności najczęściej odbywa się w ciągu pierwszych dni, a wypis do domu następuje na drugi dzień po operacji.

Szpital w Skawinie, a szczególnie Oddział Chirurgii Onkologicznej, specjalizuje się także w wszczepianiu (implantacji) portów naczyniowych do układu żylnego, umożliwiających leczenie przeciwnowotworowe.

Jak bowiem wiadomo, wybór odpowiedniego dostępu dożylnego umożliwiającego zastosowanie chemioterapii jest jednym z najważniejszych elementów takiego leczenia. Istotnym jest, żeby wytworzony dostęp był trwały, umożliwiał wielokrotną podaż płynów niejednokrotnie działających silnie drażniąco na śródbłonek naczyń żylnych, zapewniając jednocześnie nie tylko możliwość realizacji planu leczenia, ale i pozwalając na utrzymanie jak najlepszej jakości życia pacjenta.

Porty stanowią trwały i dogodny dostęp do dużych naczyń żylnych.  Ich użycie zwiększa pewność realizacji zaplanowanego leczenia, redukuje ryzyko powikłań miejscowych  związanych z drażniącym działaniem chemioterapeutyków. Metoda jest dobrze ocenia przez samych chorych oraz personel medyczny. 

Informacje dla pacjenta przed zabiegiem plastyki powłok jamy brzusznej

Operacja przepukliny w bliźnie pooperacyjnej, pępkowej i kresy białej

Co to jest przepuklina pooperacyjna?

Jest to przepuklina brzuszna, która zwykle pojawia się w miejscu blizny po zabiegu wykonanym w przeszłości. W okolicy przepukliny ściana jamy brzusznej jest osłabiona, co może prowadzić do uwypuklenia się powłok brzusznych. Ciśnienie panujące w jamie brzusznej wypycha przez powstały ubytek narządy jamy brzusznej. Formuje się worek przepuklinowy budową przypominający balon, do którego może przemieścić się fragment jelita lub inny narząd jamy brzusznej. Jeżeli dojdzie do uwięźnięcia zawartości w worku przepuklinowym, może to stanowić bardzo poważny problem wymagający pilnego zabiegu operacyjnego.

Co to jest przepuklina pępkowa lub przepuklina kresy białej?

• Jest to przepuklina brzuszna, która  powstaje w okolicy pępka lub wzdłuż linii łączącej mostek ze spojeniem łonowym.
• Przepuklina powiększa się wraz z upływem czasu i nie leczy się samoistnie.

Jak można rozpoznać przepuklinę?

• Głównym objawem przepukliny jest wybrzuszenie pod skórą. Czasami nie daje ona żadnych innych dolegliwości, ale może powodować ból przy podnoszeniu ciężarów, przy kaszlu, podczas parcia na mocz lub stolec, podczas długiego stania lub siedzenia.
• Odczuwane dolegliwości mogą być ostre lub przewlekłe i nasilające się pod koniec dnia. Przedłużający się i nasilający ból oraz stwardnienie przepukliny, zaczerwienie, nudności i wymioty mogą być objawami uwięźnięcia przepukliny. W takiej sytuacji należy niezwłocznie skontaktować się z chirurgiem.

Jakie są przyczyny powstania przepukliny?

• Miejsce po przebytej operacji jest potencjalnie miejscem, w którym powłoki jamy brzusznej są osłabione. Przepuklina może powstać w tym miejscu z powodu dużego napięcia, procesu starzenia się, urazu lub infekcji. Przepuklina może pojawić się bezpośrednio po zabiegu operacyjnym lub wystąpić po wielu latach.
• Przepuklina może się pojawić u każdego w dowolnym wieku, jednak prawdopodobieństwo jej powstania rośnie wraz z wiekiem. Ryzyko wystąpienia przepukliny zwiększa również przewlekły kaszel, zaparcia i problemy z oddawaniem moczu, palenie papierosów oraz obciążenie genetyczne i przebyta ciąża.
• Przepuklina powiększa się z czasem, nigdy sama nie zanika.

Jakie jest wymagane przygotowanie przez zabiegiem?

• Przed zabiegiem operacyjnym wykonuje się badanie lekarskie, badanie krwi, RTG klatki piersiowej oraz EKG w zależności od wieku i zdrowia pacjenta.
• Po zapoznaniu się z korzyściami i ryzykiem zabiegu operacyjnego pacjent powinien podpisać zgodę na operację.
• Jeżeli pacjent cierpi na zaparcia przed zabiegiem chirurg może zalecić przygotowanie/wyczyszczenie jelita. Polega to na zastosowaniu diety płynnej na kilka dni przed zabiegiem, czasami może być wskazane wykonanie doodbytniczej wlewki oczyszczającej na dobę przed zabiegiem
• Zaleca się kąpiel pod prysznicem dzień przed zabiegiem operacyjnym.
• Po północy w noc poprzedzającą operację należy nic nie pić i nie jeść. Przepisane leki należy zażyć rano w dniu zabiegu i popić łykiem wody. Proszę poinformować o tym wcześniej lekarza prowadzącego.
• Leki takie jak aspiryna, witamina E, leki przeciwzapalne, inne leki zaburzające krzepnięcie krwi powinny zostać odstawione na kilka dni przed planowanym zabiegiem
• Należy rzucić palenie i zorganizować sobie opiekę, która może być potrzebna w domu po zabiegu operacyjnym.

Jakie są metody leczenia przepuklin brzusznych?

Leczenie zachowawcze

• Leczenie zachowawcze polega na stosowaniu pasa przepuklinowego, jest jednak rzadko zalecane i zwykle nieefektywne. Wynika to z faktu, że przepukliny nie zanikają same i mają tendencję do powiększania się w miarę upływu czasu.

Leczenie operacyjne

• Większość przepuklin wymaga leczenia chirurgicznego. Zabieg wykonywany jest zwykle w dobie przyjęcia do szpitala, pacjent opuszcza szpital najczęściej następnego dnia po zabiegu operacyjnym.
• Leczenie operacyjne wykonywane jest dwiema metodami:

1. Metodą tradycyjną – cięcie przebiega przez bliznę pooperacyjną poprzez skórę i tkankę podskórną do przepukliny. Chirurg może naprawić ubytek poprzez proste zeszycie brzegów ubytku. Częściej w miejsce ubytku wszywa się syntetyczną siatkę, co umożliwia pewne zamknięcie ubytku. Zabieg wykonuje się w znieczuleniu ogólnym, ale w niektórych sytuacjach może być wykonany w znieczuleniu miejscowym z zastosowaniem dożylnych środków znieczulających lub w znieczuleniu podpajęczynówkowym. Podczas rozmowy z anestezjologiem zostaje wybrany sposób znieczulenia, najlepszy w danym przypadku.

2. Metodą laparoskopową – zabieg wykonuje się z niewielkich nacięć skórnych jamy brzusznej, za pomocą specjalnych narzędzi, które pozwalają na wprowadzenie siatki w miejsce istniejącego ubytku powłok jamy brzusznej.

Czego można oczekiwać w dniu zabiegu?

• Pacjent zgłasza się do szpitala rano w dniu zabiegu.
• Przed zabiegiem do żyły zakładany jest wenflon, przez który podaje się leki znieczulające. Czasami przed zabiegiem operacyjnym podawane są antybiotyki.
• Po zabiegu pacjent jest przesyłany do oddziału pooperacyjnego do momentu ustąpienia działania leków znieczulających
• Pacjent zwykle opuszcza szpital następnego dnia po zabiegu. Część pacjentów pozostaje w szpitalu dłużej, zależy to od rozległości zabiegu i ogólnego stanu zdrowia.

Czego można oczekiwać w okresie pooperacyjnym?

• Po zabiegu pacjent jest przekazywany do oddziału pooperacyjnego gdzie pozostaje pod nadzorem przez 1-2 godziny do momentu ustąpienia działania leków uspokajających
• Po zabiegu można odczuwać przez 24-48 godziny dolegliwości bólowe w operowanej okolicy.
• W momencie, kiedy pacjent jest w stanie chodzić i wykonywać samodzielnie czynności, wypisywany jest do domu.
• Po powrocie do domu zaleca się ograniczoną aktywność ruchową. Należy stosować się ściśle do zaleceń lekarza. Większość pacjentów powraca do normalnej aktywności życiowej w krótkim okresie czasu. Należy do nich kąpiel pod prysznicem, prowadzenie samochodu, wchodzenie po schodach, podnoszenie niewielkich ciężarów, praca i kontakty seksualne.
• Dolegliwości po operacji są zwykle niewielkie, wymagają jedynie niewielkich dawek leków przeciwbólowych.  Jeżeli wystąpią przedłużające się dolegliwości bólowe należy poinformować o tym Twojego chirurga.
• Jeżeli wystąpią gorączka, dreszcze, wymioty, kłopoty z oddawaniem moczu lub znaczny wyciek z któregokolwiek z rany, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.
• Rzadko występuje guzek lub obrzęk w miejscu po przepuklinie. Jest to rezultatem zbierania się płynu w miejscu po przepuklinie. Zmiany takie zanikają samoistnie lub mogą zostać nakłute i odessane strzykawką z igłą podczas wizyty w Ambulatorium Chirurgicznym.
• Pacjent powinien odbyć wizytę kontrolną w 1-2 tygodnie po zabiegu.

Jakie są możliwe powikłania zabiegu operacyjnego?

• Chociaż operacja plastyki przepukliny jest uważna za zabieg bezpieczny, powikłania mogą wystąpić, tak  jak po każdym innym zabiegu chirurgicznym. Komplikacje podczas zabiegu mogą wynikać z reakcji ubocznej na działanie leków używanych do znieczulenia, krwawienia, uszkodzenia jelit lub innych narządów wewnętrznych. Jeżeli wystąpi infekcja, może to wymagać usunięcia siatki (jeśli została zastosowana). Do innych powikłań należą również zapalenie płuc, choroba zatorowo-zakrzepowa, choroby układu krążenia, a także nawrót przepukliny.
• Odsetek nawrotów w obserwacji długofalowej nie jest jeszcze dokładnie znany. Wczesne wyniki wykazują że skuteczność zabiegów z wszczepem materiału syntetycznego (siatka) jest lepsza niż zabiegów klasycznych.

Kiedy należy skontaktować się z lekarzem?

Należy skontaktować się z lekarzem w przypadku gdy wystąpi:

• Gorączka powyżej 38^oC;
• Dreszcze;
• Narastające wzdęcie brzucha;
• Krwawienie z rany;
• Powiększające się zaczerwienienie wokół rany pooperacyjnej;
• Ropna wydzielina z którejkolwiek z ran pooperacyjnych;
• Ból okolicy operowanej, który nie mija po zażyciu leków przeciwbólowych;
• Nudności lub wymioty;
• Nasilający się brak apetytu;
• Przewlekły kaszel lub brak tchu.

Celem przedstawionych informacji nie jest zastąpienie rozmowy pacjenta z chirurgiem na temat planowanej operacji przepukliny. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do metody operacji, alternatywnych sposobów postępowania, bądź też odnośnie doświadczenia personelu, prosimy o bezpośredni kontakt z lekarzem w Szpitalu.

Wytworzenie endoskopowej przezskórnej gastronomii (PEG)

Oddział Chirurgii Ogólnej rutynowo wykonuje zabiegi wytworzenie dostępu umożliwiające żywienie drogą przewodu pokarmowego. Są to zabiegi wykonywane różnymi metodami w zależności od możliwości i stanu chorego, ale zawsze preferowane są techniki minimalnie inwazyjne, takie jak endoskopia i laparoskopia.

Przezskórną endoskopową gastrostomię (PEG) należy rozważyć, gdy żywienie dojelitowe jest konieczne dłużej niż 3-4 tygodnie. Najczęstszymi wskazaniami do wprowadzenia PEG są zaburzenia połykania o podłożu neurologicznym, nowotwory górnego odcinka przewodu pokarmowego, urazy, długotrwała wentylacja oraz okres okołooperacyjny w chirurgii jamy ustnej i gardła. PEG jest znacznie bezpieczniejsza aniżeli  gastrostomia chirurgiczna. Zabieg wykonywany jest w minimalnym znieczuleniu ogólnym lub ogólnym + miejscowym. Czas pobytu pacjenta.

Niedożywienie

Niedożywienie jest to stan prowadzący do zmiany składu ciała i masy komórkowej, który prowadzi do upośledzenia aktywności fizycznej, psychicznej, a także odporności. Wpływa on niekorzystnie na wynik leczenia choroby podstawowej. Niedożywienie może wynikać z braku lub nieprawidłowego wchłaniania substancji odżywczych, a także z braku dostatecznego spożywania składników odżywczych, pokrywających zapotrzebowanie organizmu. Rozpoznanie i leczenie niedożywienia powinno być podjęte jak najwcześniej, ponieważ może prowadzić do wyniszczenia, a także śmierci.

Metody interwencji żywieniowych

Niedożywieniu można zapobiegać na kilka sposobów, w zależności od stanu pacjenta oraz możliwej drogi podawania substancji odżywczych. U pacjentów ze sprawnym przewodem pokarmowym, którzy są w stanie przyjmować posiłki drogą doustną należy rozważyć modyfikację diety, która może być połączona dodatkowym przyjmowaniem doustnych suplementów diety. U chorych, u których niemożliwa jest doustna podaż pożywienia z powodu zaburzeń połykania, natomiast pozostały odcinek przewodu pokarmowego jest sprawny, odpowiednia dieta musi być podawana poprzez sztuczny dostęp do przewodu pokarmowego. U pacjentów z niewydolnym przewodem pokarmowym stosuje się żywienie pozajelitowe.

Co powoduje zaburzenia połykanoa (dysfagię)?

Najczęstszymi przyczynami zaburzeń połykania (dysfagii) u dorosłych są choroby neurologiczne, takie jak stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, powikłania po przebytym udarze mózgu oraz choroby nowotworowe dotyczące jamy ustnej, gardła oraz przełyku. Dysfagia może także dotyczyć pacjentów z nienowotworowymi zwężeniami górnego odcinka przewodu pokarmowego, chorych nieprzytomnych oraz z innymi schorzeniami powodującymi zaburzenia pasażu pożywienia w górnym odcinku przewodu pokarmowego.

Wskazania do przeprowadzenia zabiegu przezskórnej endoskopowej gastronomii (PEG)

Chorzy z dysfagią oraz sprawnym przewodem pokarmowym wymagają żywienia przez sztuczny dostęp do przewodu pokarmowego. W przypadku, kiedy przewidywany czas żywienia dojelitowego jest dłuższy niż 4 tygodnie, a podawanie diety do żołądka pozwala zaspokoić zapotrzebowanie pacjenta, wskazane jest wytworzenie gastrostomii. Aby zabieg ten mógł być wykonany endoskopowo, konieczna jest możliwość wykonania gastroskopii.

Co to jest PEG?

PEG (Przezskórna endoskopowa gastrostomia) jest to przezroczysta rurka wykonana z poliuretanu, przez którą można podawać do żołądka substancje odżywcze oraz leki. Od strony żołądka dostęp ten jest zakończony talerzykiem, który zapobiega wysunięciu się gastrostomii. Od strony skóry na rurce znajduje się ruchomy talerzyk zewnętrzny, który utrzymuje dostęp w prawidłowej pozycji, a jednocześnie umożliwia prawidłową pielęgnację skóry wokół gastrostomii. Tuż za talerzykiem zewnętrznym znajduje się klips pomagający w utrzymaniu talerzyka na określonym poziomie oraz kolejny klips, dzięki któremu można zablokować dostęp. PEG od strony zewnętrznej zakończony jest łącznikiem, przez który można podawać substancję przy pomocy strzykawek lub zestawów grawitacyjnych.

Zalety przezskórnej endoskopowej gatronomii (PEG)

Przezskórna endoskopowa gastrostomia jest metodą z wyboru u pacjentów z dysfagią. Do głównych zalet PEGów należy:

• mniejszy ból pooperacyjny;

• krótszy pobyt w szpitalu;

• szybszy powrót czynności przewodu pokarmowego;

• mniejsza ilość możliwych powikłań

• krótszy czas znieczulenia

Kwalifikacja do wytworzenia przezskórnej endoskopowej gastronomii (PEG)

Jak już wcześniej wspomniano do zabiegu wytworzenia PEGa można zakwalifikować chorego z dysfagią oraz sprawnym przewodem pokarmowym. Przeciwwskazaniami do wykonania tej procedury jest niewydolność przewodu pokarmowego, będąca skutkiem zaburzeń pasażu lub wchłaniania z przewodu pokarmowego, wszelkie stany uniemożliwiające bezpieczne wykonanie gastroskopii, ciężkie zaburzenia krzepnięcia, brak możliwości wykonania diafanoskopii (uwidocznienia światła endoskopu przez ścianę brzucha), krótki spodziewany czas przeżycia. Do względnych przeciwwskazań do założenia PEG należą: znaczne wodobrzusze, dializa otrzewnowa, zaawansowane nadciśnienie wrotne, ciężka hepatomegalia, znaczna otyłość i niektóre zmiany anatomiczne

Przygotowanie do zabiegu operacyjnego

Poniższy opis obrazuje typowe przygotowanie do zabiegu. Należy jednak pamiętać, że chirurg może zaproponować odmienny tryb przygotowania, w zależności od potrzeb u danego chorego

• Podczas przygotowanie przedoperacyjnego wykonuje się ogólne badanie lekarskie, badanie krwi i EKG, zależnie od stanu zdrowia pacjenta.

• Po zapoznaniu się z zaletami i ryzykiem zabiegu operacyjnego pacjent powinien podpisać zgodę na operację.

• Na dzień przed zabiegiem operacyjnym zaleca się kąpiel pod prysznicem lub umycie pacjenta w zależności od jego stanu.

• Po północy w noc poprzedzającą operację należy nic nie pić i nie jeść. Jeżeli chory zażywa leki należy je zażyć rano w dniu zabiegu i popić łykiem wody. O wszystkich zażywanych lekach należy poinformować podczas wcześniejszej rozmowy z chirurgiem.

• Leki takie jak aspiryna, witamina E, leki przeciwzapalne, inne leki zaburzające krzepnięcie krwi powinny zostać odstawione na okres przynajmniej kilku dni do tygodnia przed planowanym zabiegiem. W razie takiej konieczności Lekarz Rodzinny może zalecić stosowanie zastępczo heparyny drobnocząsteczkowej stosowanej we wstrzyknięciach podskórnych.

• Należy rzucić palenie i zorganizować sobie opiekę, która może być przydatna podczas powrotu do domu i podczas rekonwalescencji.

Jak wykonuje się zabieg wytworzenia przezskórnej endoskopowej gastronomii?

Gastroskopię wykonuje się w sedacji, z zachowaniem standardowych procedur chirurgicznych. Po wykonaniu badania endoskopowego uzyskuje się diafanoskopię (uwidocznienie światła endoskopu przez ścianę brzucha) w miejscu gdzie żołądek jest położony tuż pod powłokami brzucha. Najczęściej miejsce to znajduje się pod lewym łukiem żebrowym pacjenta. Wykonuje się niewielkie nacięcie i wprowadza specjalną igłę, przez którą wprowadza się specjalną nić, którą w świetle żołądka przechwytuje się endoskopowymi kleszczykami biopsyjnymi. Endoskop wraz z nicią wyprowadza się przez usta pacjenta. Nić mocuje się do zgłębnika PEG, a następnie pociąga ku dołowi i przez ścianę brzucha. Po zainstalowaniu na rurce gastrostomijnej pozostałych elementów PEGa (talerzyk zewnętrzny, klips mocujący, klips blokujący przepływ oraz łącznik), kontroluje się za pomocą gastroskopii położenie i drożność zestawu. Na koniec zakłada się opatrunek na skórę, pod talerzyk zewnętrzny PEGa.

Co się dzieje w przypadku, jeżeli zabieg nie może być wykonany?

U chorych, u których nie jest możliwe przeprowadzenie gastrostomii powyższą metodą chirurg może podjąć decyzję o zastosowaniu innej metody tj. Metody push. W metodzie tej zgłębnik wprowadza się od zewnątrz pod kontrolą radiologiczną lub USG. Podczas tej procedury używa się zgłębników z balonem. W sytuacjach, gdy nie jest możliwe bezpieczne wytworzenie gastrostomii przezskórnej, chory może zostać zakwalifikowany do wytworzenia gastrostomii metodą operacyjną. Czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo konwersji do metody klasycznej to:

• brak diafanoskopii

• przebyte zabiegi operacyjne, które powodują zrosty w jamie brzusznej;

• niekorzystne warunki anatomiczne;

• nasilone krwawienie śródoperacyjne.

Czego można spodziewać się po zabiegu?

• Jak po większości zabiegów po operacji może wystąpić ból. Mogą również występować nudności i wymioty;

• Gdy pacjent toleruje dietę podawaną przez gastrostomię, może opuścić szpital tego samego dnia lub następnego dnia po zabiegu operacyjnym;

• Wystąpienie gorączki, narastający ból brzucha, wzdęcie, nudności i wymioty oraz wydzielina z miejsc ran operacyjnych mogą być objawami powikłań pooperacyjnych. W przypadku ich wystąpienia należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym;

Jakie mogą być powikłania pooperacyjne?

Ilość powikłań po zabiegu wytworzenia przezskórnej endoskopowej gastrostomii (PEG) jest stosunkowo niewielka i ustępują one zwykle bardzo szybko. Do powikłań należą: ból, aspiracja podczas zabiegu, krwawienie, zranienie, przekłucie żołądka lub jelita,Niedrożność, infekcje rany wokół stomii, zapalenie otrzewnej, przetokę żołądkowo-okrężniczo-skórną; śmiertelność podczas wytwarzania PEG ocenia się na <1%

Kiedy należy skontaktować się z lekarzem?

W razie wystąpienia któregoś z poniższych objawów w przebiegu pooperacyjnym prosimy o kontakt z lekarzem:

• Gorączka powyżej 38 C.

• Krwawienie i obrzęk okolicy rany.

• Ropna wydzielina z rany pooperacyjnej

• Powiększające się zaczerwienienie wokół rany pooperacyjnych.

• Narastające wzdęcie brzucha, zatrzymanie wiatrów i stolca.

• Ból, który nie mija po zażyciu leków przeciwbólowych.

• Nudności lub wymioty.

• Dreszcze.

• Przewlekły kaszel lub brak tchu.

Czy istnieją metody alternatywne?

Alternatywą dla przezskórnej endoskopowej gastrostomii może być zgłębnik nosowo-żołądkowy. Dostęp ten używany jest u pacjentów, których przewidywany czas żywienia dojelitowego jest mniejszy niż 4 tygodnie. Długotrwałe żywienie przez zgłębnik nosowo-żołądkowy nie jest zalecane ze względu na możliwe powikłania takie jak: krwawienia z nosa, większa możliwość aspiracji, a przy długotrwałym używaniu także odleżyny w zakresie nosa, przełyku i żołądka, częstsze infekcje dróg oddechowych. Dostęp ten musi być wymieniany rutynowo, co ok. 6 tygodni oraz w sytuacjach dyslokacji końcówki zgłębnika.

Celem niniejszej INFORMACJI nie jestzastąpienie rozmowy pacjenta z chirurgiem na temat operacji wytworzenia przezskórnej endoskopowej gastrostomii (PEG). W przypadku jakichkolwiek wątpliwości, co do metody operacji, wskazań do operacji, alternatywnych metod postępowania, powikłań bądź postępowania w okresie pooperacyjnym nie wahaj się zadać tych pytań chirurgowi.