Synonimem nowoczesnej chirurgii onkologicznej jest dziś chirurgia minimalnie inwazyjna, czyli chirurgia pozwalająca przeprowadzać rozległe zabiegi w zakresie jamy brzusznej przy najmniejszym możliwym urazie (często z wykorzystaniem nowoczesnych kamer, robotyki, endoskopii), przy jednoczesnym zachowaniu pełnej radykalności onkologicznej. Ma to na celu przede wszystkim ochronę pacjenta przed bólem okołooperacyjnym i pozwala na szybszy i łatwiejszy powrót do pełnej sprawności chorego, często w ciągu 2-3 dni po zabiegu. W naszym Szpitalu większość operacji przeprowadzanych w zakresie jamy brzusznej, a szczególnie w przypadku raka jelita grubego i odbytnicy z założenia wykonywana jest techniką robotyczną przy użyciu systemu da Vinci Xi. Oznacza to wykorzystanie precyzyjnej technologii, która eliminuje drżenie ręki chirurga – operator steruje narzędziami z poziomu specjalnej konsoli robotycznej współpracującej z ramionami robota. Pozwala to na usunięcie fragmentu lub całego jelita grubego z ograniczeniem urazu dotyczącego powłok jamy brzusznej, a w połączeniu z nowoczesną opieką okołooperacyjną jest fundamentem współczesnej chirurgii jelita grubego.

Główne zalety robotycznej resekcji jelita grubego:

• Mniejszy ból pooperacyjny
• Lepszy wynik onkologiczny
• Krótszy pobyt w szpitalu
• Szybszy powrót do pełnej diety
• Szybszy powrót do normalnej aktywności życiowej
• Lepszy efekt kosmetyczny
• Szybsze zdrowienie

Podsumowując:

• z użyciem techniki robotycznej można usunąć całość lub część jelita grubego, a w przypadkach tego wymagających wyłonić również stomię w powłokach jamy brzusznej
• po zabiegu robotycznym pacjent zazwyczaj w 1-3 dni wraca do formy, pozwalającej na normalne funkcjonowanie; odczuwa znacznie mniejsze dolegliwości bólowe, a co za tym idzie jego pobyt w szpitalu jest krótszy
• zabieg techniką robotyczną pozwala na wcześniejsze wprowadzenie diety doustnej, często w dobie zabiegu
• decyzję o rodzaju zabiegu pacjent podejmuje razem z chirurgiem podczas wizyty kwalifikacyjnej w ambulatorium tutejszego Szpitala

W Szpitalu im. Stanleya Dudricka w Skawinie prowadzimy leczenie chirurgiczne choroby Crohna. Interwencje są dostosowane do przebiegu choroby i potrzeb pacjenta. Operacje służą leczeniu jej powikłań, takich jak zwężenia, przetoki i ropnie. Zabiegi wykonywane są z wyboru metodami minimalnie inwazyjnymi, głównie przy użyciu systemu robotycznego da Vinci.

Każdy z pacjentów przechodzi przygotowanie do zabiegu, czyli prehabilitację. Naszym celem jest poprawa jakości życia i zachowanie funkcji przewodu pokarmowego.

W Szpitalu im. Stanleya Dudricka w Skawinie wykonujemy zabiegi odtwarzania ciągłości przewodu pokarmowego, w tym zamknięcia stomii, rekonstrukcje jelit po wcześniejszych operacjach, operacje przetok przewodu pokarmowego.

Celem leczenia jest przywrócenie naturalnego pasażu jelitowego, poprawa funkcji przewodu pokarmowego oraz jakości życia.

Każdy zabieg poprzedza indywidualna ocena możliwości rekonstrukcji i przygotowanie chorego, ze szczególnym uwzględnieniem stanu odżywienia. W przypadku przetok przewodu pokarmowego operacje często poprzedza wielomiesięczne żywienie pozajelitowe. Zabiegi wykonywane są z wyboru metodami minimalnie inwazyjnymi i otwartymi, w zależności od sytuacji klinicznej. Leczenie obejmuje również opiekę pooperacyjną i wsparcie w powrocie do codziennej aktywności.

Leczenie operacyjne tarczycy polega na wycięciu tarczycy w całości lub resekcji zmienionego chorobowo gruczołu z pozostawieniem zdrowego miąższu tarczycy. Zabieg operacyjny wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym, z kosmetycznego skórnego cięcia kołnierzowego niskiego na szyi powyżej wcięcia mostka. Po zabiegu operacyjnym, w obrębie loży po usuniętej tarczycy umieszczone zostają dreny Redona, które są usuwane zazwyczaj w I dobie pooperacyjnej. W większości przypadków wypis do domu następuje w pierwszej dobie po zabiegu operacyjnym, zawsze jednak w zależności od przebiegu operacji, stanu pooperacyjnego pacjenta i decyzji prowadzącego lekarza.

W Szpitalu Skawina zabiegi usunięcia tarczycy są wykonywane ze wskazań onkologicznych w ramach szybkiej ścieżki onkologicznej DiLO (rak tarczycy) oraz nieonkologicznych (guzki tarczycy, wole przerostowe). Zabiegi odbywają się pod kontrolą neuromonitoringu – systemu do śródoperacyjnego monitorowania czynności nerwu krtaniowego wstecznego.

Po leczeniu operacyjnym pacjent pozostaje w kontroli endokrynologicznej, a w wybranych przypadkach raka tarczycy jest kwalifikowany do uzupełniającego leczenia jodem radioaktywnym (J-131).

Cholecystektomia to usunięcie pęcherzyka żółciowego. Zwykle cholecystektomię wykonuje się metodą minimalnie inwazyjną – laparoskopową, czyli bez rozcinania powłok brzucha, tylko poprzez 3–4 małe nacięcia, przez które chirurg wprowadza do jamy brzusznej instrumenty. W niektórych przypadkach w trakcie zabiegu istnieje konieczność tzw. konwersji, czyli zmiany techniki operacyjnej na metodę otwartą z dostępu poprzez klasyczne cięcie jamy brzusznej. Konieczność taka może wynikać z niekorzystnych warunków anatomicznych, trudnego do opanowania krwawienia i innych przyczyn uniemożliwiających bezpieczne dokończenie zabiegu metodą laparoskopową.

Najczęściej cholecystektomię wykonuje się z powodu objawowej kamicy pęcherzyka żółciowego. Innymi wskazaniami są: polipy pęcherzyka żółciowego, pęcherzyk porcelanowy, stan po przebytym ostrym zapaleniu trzustki na tle kamicy, bezkamicze zapalenie pęcherzyka żółciowego.

Usunięcie pęcherzyka nie powoduje znaczącego upośledzenia trawienia, żółć jest nadal produkowana przez wątrobę i wydzielana przez drogi żółciowe do jelit.

Powrót do pełnej sprawności najczęściej odbywa się w ciągu pierwszych dni, a wypis do domu następuje na drugi dzień po operacji.

Szpital w Skawinie, a szczególnie Oddział Chirurgii Onkologicznej, specjalizuje się także w wszczepianiu (implantacji) portów naczyniowych do układu żylnego, umożliwiających leczenie przeciwnowotworowe.

Jak bowiem wiadomo, wybór odpowiedniego dostępu dożylnego umożliwiającego zastosowanie chemioterapii jest jednym z najważniejszych elementów takiego leczenia. Istotnym jest, żeby wytworzony dostęp był trwały, umożliwiał wielokrotną podaż płynów niejednokrotnie działających silnie drażniąco na śródbłonek naczyń żylnych, zapewniając jednocześnie nie tylko możliwość realizacji planu leczenia, ale i pozwalając na utrzymanie jak najlepszej jakości życia pacjenta.

Porty stanowią trwały i dogodny dostęp do dużych naczyń żylnych.  Ich użycie zwiększa pewność realizacji zaplanowanego leczenia, redukuje ryzyko powikłań miejscowych  związanych z drażniącym działaniem chemioterapeutyków. Metoda jest dobrze ocenia przez samych chorych oraz personel medyczny. 

Przepuklina jest to nieprawidłowe przemieszczenie zawartości jam ciała przez naturalne lub nabyte otwory w powłokach.

Przepuklina pachwiny (pachwinowa lub udowa) to uwypuklenie otrzewnej (błony wyścielającej jamę brzuszną) w przedniej ścianie brzucha w okolicy pachwiny. Najczęściej zawartość worka przepuklinowego stanowi sieć i jelito cienkie.

Czynnikiem sprzyjającym powstawaniu przepuklin jest zaburzenie syntezy i dojrzewania kolagenu (głównego białka tkanki łącznej). Powstawaniu przepuklin sprzyja także wzmożone parcie związane z działaniem tłoczni brzusznej u chorych z przerostem prostaty, chorobami jelita grubego i chorobami płuc związanymi z przewlekłym kaszlem. Ponadto zwiększone ryzyko stwierdza się u osób palących papierosy i wykonujących ciężką pracę fizyczną.

Zwykle objawem przepukliny jest uwypuklenie zwiększające swoje rozmiary podczas kaszlu. Czasami jedynym objawem jest ból podbrzusza bez uwypuklenia. Najpoważniejszym powikłaniem u chorych z przepukliną jest uwięźnięcie w niej pętli jelitowej i martwica jelita prowadząca do zapalenia otrzewnej – wówczas konieczne jest wykonanie operacji w trybie pilnym. Ryzyko uwięźnięcia w ciągu całego życia wynosi nawet 20%, dlatego zalecane jest operowanie przepukliny w trybie planowym, zanim dojdzie do tego powikłania.

Objawowe przepukliny pachwiny należy leczyć chirurgicznie. Bezobjawowych lub skąpo objawowych pacjentów płci męskiej można obserwować, ponieważ ryzyko stanów nagłych związanych z występowaniem przepukliny jest niskie. Większość z powyższej grupy pacjentów rozwinie objawy z upływem czasu, głównie bólowe, oraz będzie wymagała zabiegu.

Współczesne sposoby leczenia przepuklin pachwinowych to tak zwane metody beznapięciowe – polegają one na zaopatrzeniu przepukliny bez zszywania tkanek pod napięciem. Większość metod beznapięciowych polega na zastosowaniu wszczepu syntetycznego (siatki), który umieszcza się na tylnej ścianie kanału pachwinowego i mocuje szwami do otaczających tkanek. Taka technika operacyjna pozwoliła na obniżenie częstości nawrotów przepukliny do około 1-2% operowanych chorych.

Przepuklina pooperacyjna jest to przepuklina brzuszna, która zwykle pojawia się w miejscu blizny po zabiegu wykonanym w przeszłości. W okolicy przepukliny ściana jamy brzusznej jest osłabiona, co może prowadzić do uwypuklenia się powłok brzusznych. Ciśnienie panujące w jamie brzusznej wypycha przez powstały ubytek narządy jamy brzusznej. Formuje się worek przepuklinowy budową przypominający balon, do którego może przemieścić się fragment jelita lub inny narząd jamy brzusznej. Jeżeli dojdzie do uwięźnięcia zawartości w worku przepuklinowym, może to stanowić bardzo poważny problem wymagający pilnego zabiegu operacyjnego.

Przepuklina pępkowa lub kresy białej jest to przepuklina brzuszna, która pojawia się w okolicy pępka lub/i kresy białej. Zasady leczenia operacyjnego są podobne jak w przypadku opisanych powyżej przepuklin.

Oddział Chirurgii Ogólnej wykonuje zabiegi wytworzenia dostępu umożliwiające żywienie drogą przewodu pokarmowego. Są to zabiegi wykonywane różnymi metodami w zależności od możliwości i stanu chorego, ale zawsze preferowane są techniki minimalnie inwazyjne, takie jak endoskopia i laparoskopia.

Przezskórną endoskopową gastrostomię (PEG) należy rozważyć, gdy żywienie dojelitowe jest konieczne dłużej niż 3-4 tygodnie. Najczęstszymi wskazaniami do wprowadzenia PEG są zaburzenia połykania o podłożu neurologicznym, nowotwory górnego odcinka przewodu pokarmowego, urazy, długotrwała wentylacja oraz okres okołooperacyjny w chirurgii jamy ustnej i gardła.

PEG (przezskórna endoskopowa gastrostomia) jest to przezroczysta rurka wykonana z poliuretanu, przez którą można podawać do żołądka substancje odżywcze oraz leki. Od strony żołądka dostęp ten jest zakończony talerzykiem, który zapobiega wysunięciu się gastrostomii. Od strony skóry na rurce znajduje się ruchomy talerzyk zewnętrzny, który utrzymuje dostęp w prawidłowej pozycji, a jednocześnie umożliwia prawidłową pielęgnację skóry wokół gastrostomii. Tuż za talerzykiem zewnętrznym znajduje się klips pomagający w utrzymaniu talerzyka na określonym poziomie oraz kolejny klips, dzięki któremu można zablokować dostęp. PEG od strony zewnętrznej zakończony jest łącznikiem, przez który można podawać substancję przy pomocy strzykawek lub zestawów grawitacyjnych.

Po wytworzeniu dostępu do przewodu pokarmowego pacjent zostaje objęty opieką domowej poradni żywieniowej Szpitala w Skawinie.