12 444 65 26
Rejestracja czynna: pon-pt od 800 do 2000


Pęcherzyk żółciowy

INFORMACJE DLA PACJENTA PRZED ZABIEGIEM LAPAROSKOPOWEGO USUNIĘCIA PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO (CHOLECYSTEKTOMIA LAPAROSKOPOWA)

 

CO TO JEST PĘCHERZYK ŻÓŁCIOWY?

Pęcherzyk żółciowy jest to narząd w kształcie gruszki leżący poniżej prawego płata wątroby, w prawym podżebrzu.  Jego główną funkcją jest gromadzenie i zagęszczanie żółci produkowanej przez wątrobę. Żółć jest uwalniana z pęcherzyka po jedzeniu w trakcie procesu trawienia. Żółć przez wąskie przewody (drogi żółciowe) przedostaje się do jelita cienkiego. Usunięcie pęcherzyka nie powoduje znaczącego upośledzenia trawienia, żółć jest nadal produkowana przez wątrobę i wydzielana przez drogi żółciowe do jelit.

 

CO TO JEST LAPAROSKOPOWE USUNIĘCIE PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO?

Usunięcie pęcherzyka żółciowego jest jednym z najczęściej wykonywanych zabiegów chirurgicznych. Obecnie zabieg ten w większości przypadków wykonywany jest laparoskopowo, czyli metodą małoinwazyjną, za pomocą specjalnych narzędzi wprowadzanych do jamy brzusznej przez  niewielkie nacięcia na skórze brzucha. W niektórych przypadkach w trakcie zabiegu istnieje konieczność tzw. konwersji, czyli zmiany techniki operacyjnej na metodę otwartą z dostępu poprzez klasyczne cięcie jamy brzusznej. Konieczność taka może wynikać z niekorzystnych warunków anatomicznych, trudnego do opanowania krwawienia i innych przyczyn uniemożliwiających bezpieczne dokończenie zabiegu metodą laparoskopową.

 

CO POWODUJE CHOROBY PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO

Dolegliwości bólowe ze strony pęcherzyka żółciowego są zwykle wywołane tzw. kamicą żółciową, czyli obecnością kamieni żółciowych (złogów), zbudowanych z cholesterolu i kwasów żółciowych. Kamienie mogą powstawać zarówno w pęcherzyku żółciowym, jak i drogach żółciowych. Przyczyny powstawania kamieni żółciowych nie są dokładnie poznane, przyjmuje się duży udział czynników genetycznych oraz dietetycznych. Nie jest znana skuteczna metoda zapobiegania powstawaniu kamieni żółciowych. Kamienie mogą blokować odpływ żółci z pęcherzyka żółciowego powodując ostry ból brzucha, nudności, wymioty, niestrawność, czasami gorączkę. W sytuacji, gdy kamienie blokują główne drogi żółciowe powstaje żółtaczka mechaniczna - zażółcenie skóry i białkówek oczu, oddawanie jasnych stolców oraz ciemnego moczu.

 

JAK SĄ DIAGNOZOWANE I LECZONE CHOROBY PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO?

  • Najbardziej przydatnym narzędziem do wykrywania kamieni żółciowych jest ultrasonografia (USG) jamy brzusznej.
  • W niektórych bardziej skomplikowanych przypadkach wykonuje się dodatkowe badania obrazowe (np. ERCP, rezonans magnetyczny, tomografia komputerowa).
  • Kamieni żółciowych nie można wyleczyć dietą ani środkami farmakologicznymi. Mogą one przynieść krótkotrwałą poprawę, ale długofalowo nie zapewniają wyleczenia.
  • Chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego jest jedyną skuteczną metodą leczenia kamicy pęcherzyka żółciowego.

 

JAKIE SĄ ZALETY LAPROSKOPOWEJ CHOLECYSTEKTOMII?

Do głównych zalet metody laparoskopowego usunięcia pęcherzyka żółciowego należą:

  • mniejszy ból pooperacyjny;
  • krótszy pobyt w szpitalu;
  • szybszy powrót czynności przewodu pokarmowego;
  • szybszy powrót do normalnej aktywności życiowej;
  • lepsze rezultaty kosmetyczne (blizny 0,5-1cm w porównaniu do 10-15 cm w metodzie klasycznej).

 

 

KTO KWALIFIKUJE SIĘ DO ZABIEGU LAPAROSKOPOWEJ CHOLECYSTEKTOMII?

Pomimo swoich zalet laparoskopia nie może być stosowana u wszystkich pacjentów. Wcześniejsze zabiegi operacyjne  jamy brzusznej oraz  obciążenie poważnymi chorobami towarzyszącymi mogą dyskwalifikować chorego od zastosowania tej metody. Dlatego przed zabiegiem usunięcia pęcherzyka żółciowego należy zasięgnąć opinii lekarza rodzinnego i chirurga odnośnie techniki planowanego zabiegu.

 

JAKIE JEST PRZYGOTOWANIE DO ZABIEGU OPERACYJNEGO?

  • Poniższy opis obrazuje typowe przygotowanie do zabiegu. Należy jednak pamiętać, że chirurg może zaproponować odmienny tryb przygotowania, w zależności od potrzeb u danego chorego
  • Podczas przygotowanie przedoperacyjnego wykonuje się ogólne badanie lekarskie, badanie krwi, RTG klatki piersiowej i EKG, zależnie od stanu zdrowia pacjenta.
  • Po zapoznaniu się z zaletami i ryzykiem zabiegu operacyjnego pacjent powinien podpisać zgodę na operację.
  • Chirurg może zalecić przygotowanie/wyczyszczenie jelita przed zabiegiem. Zwykle polega to na stosowaniu diety płynnej na kilka dni przed zabiegiem.
  • Na dzień przed zabiegiem operacyjnym zaleca się kąpiel pod prysznicem.
  • Po północy w noc poprzedzającą operację należy nic nie pić i nie jeść. Jeżeli chory zażywa leki należy je zażyć rano w dniu zabiegu i popić łykiem wody. O wszystkich zażywanych lekach należy poinformować podczas wcześniejszej rozmowy z chirurgiem.
  • Leki takie jak aspiryna, witamina E, leki przeciwzapalne, inne leki zaburzające krzepnięcie krwi powinny zostać odstawione na okres przynajmniej kilku dni do tygodnia przed planowanym zabiegiem. W razie takiej konieczności Lekarz Rodzinny może zalecić stosowanie zastępczo heparyny drobnocząsteczkowej stosowanej we wstrzyknięciach podskórnych.
  • Należy rzucić palenie i zorganizować sobie opiekę, która może być przydatna podczas powrotu do domu i podczas rekonwalescencji.

 

JAK WYKONUJE SIĘ CHOLECYSTEKTOMIĘ LAPROSKOPOWĄ?

  • Stosuje się znieczulenie ogólne - pacjent jest uśpiony przez cały okres zabiegu operacyjny.
  • Chirurg wprowadza do jamy brzusznej specjalny port z niewielkiego nacięcia w okolicy pępka, przez który następnie wsuwany jest instrument chirurgiczny zakończony miniaturową kamerą na końcu. Kamera ta umożliwia oglądanie narządów jamy brzusznej na ekranie monitora.
  • Przez dodatkowe porty do jamy brzusznej (2-3) wprowadza się narzędzia chirurgiczne, które służą do preparowania i usunięcia pęcherzyka żółciowego.
  • Podczas zabiegu w niektórych przypadkach wykonuje się zdjęcia RTG (cholangiogram) pozwalające określić czy kamienie znajdują się również w drogach żółciowych.
  • Jeżeli kamienie znajdują się również w drogach żółciowych, można je usunąć przy pomocy specjalnego endoskopu lub mogą one zostać usunięte później podczas innej mało inwazyjnej procedury (ERCP). Alternatywą jest konwersja (otwarcie jamy brzusznej) w celu usunięcia kamieni.
  • W niektórych wypadkach zostawia się w jamie brzusznej dren, który jest usuwany przed opuszczeniem szpitala.
  • Po usunięciu pęcherzyka cięcia operacyjne zamykane są 1-2 szwami lub specjalnym chirurgicznym plastrem.

 

CO SIĘ DZIEJE W PRZYPADKU, JEŻELI ZABIEG NIE MOŻE BYĆ WYKONANY/ ZAKOŃCZONY METODĄ LAPAROSKOPOWĄ?

W pewnej grupie pacjentów zabieg laparoskopowy nie może być wykonany ze względu na kłopoty z uwidocznieniem narządów wewnętrznych. Czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo konwersji do metody klasycznej to:

  • nasilony proces zapalny lub ropień;
  • otyłość;
  • przebyte zabiegi operacyjne, które powodują zrosty w jamie brzusznej;
  • niekorzystne warunki anatomiczne;
  • nasilone krwawienie śródoperacyjne.

Decyzja o zmianie techniki operacyjnej podejmowana jest przez chirurga przed zabiegiem lub w czasie operacji. Dokończenie zabiegu metodą otwartą nie stanowi powikłania, a jedynie konieczną zmianę metody operacji, wykonywaną ze względu na bezpieczeństwo chorego.

 

CZEGO MOŻNA SPODZIEWAĆ SIĘ PO ZABIEGU?

  • Jak po większości zabiegów po operacji może wystąpić ból. Mogą również występować nudności i wymioty;
  • Gdy pacjent toleruje dietę płynną, może opuścić szpital tego samego dnia lub następnego dnia po zabiegu operacyjnym;
  • Wstanie z łóżka i chodzenie jest zalecane tak wcześnie jak to możliwe. Pacjent może zmienić opatrunki i kąpać się pod prysznicem na 2dzień po zabiegu operacyjnym;
  • Zwykle powrót do normalnej aktywności życiowej następuje w przeciągu 1 tygodnia - branie prysznica, chodzenie po schodach, aktywność seksualna, prowadzenie samochodu, wchodzenie po schodach, podnoszenie niewielkich ciężarów;
  • Wystąpienie gorączki, narastający ból brzucha, wzdęcie, nudności i wymioty oraz wydzielina z miejsc ran operacyjnych mogą być objawami powikłań pooperacyjnych. W przypadku ich wystąpienia należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym;
  • W większości przypadków pacjenci opuszczają szpital następnego dnia po zabiegu, niektórzy mogą wyjść do domu nawet wieczorem w dniu zabiegu;
  • Większość pacjentów po zabiegu cholecystektomii laparoskopowej może powrócić do pracy w po upływie 7 dni, zależy to oczywiście od charakteru wykonywanej pracy. Ciężka praca fizyczna wymaga dłuższego okresu rekonwalescencji. Pacjenci po zabiegu tradycyjnym wracają do pracy 4-6 tygodni po zabiegu;
  • Na wizytę kontrolną celem usunięcia szwów należy się zgłosić w okresie od 7-10 dni po zabiegu, lub wcześniej w razie opisanych powyżej niepokojących dolegliwości.

 

JAKIE MOGĄ BYĆ POWIKŁANIA POOPERACYJNE?

Ilość powikłań po zabiegu laparoskopowej cholecystektomii jest stosunkowo niewielka i ustępują one zwykle bardzo szybko. Do powikłań laparoskopowej cholecystektomii należą: krwawienie, infekcje, choroba zatorowo-zakrzepowa, choroby układu krążenia. Przypadkowe uszkodzenie innych przyległych struktur anatomicznych takich jak jelito cienkie jest jednym z powikłań, które wymaga naprawczego leczenia chirurgicznego. Wyciek żółci z drobnych przewodzików wątroby jest powikłaniem, które zdarza się bardzo rzadko. Liczne badania naukowe jasno udokumentowały, że ilość powikłań po cholecystektomii laparoskopowej jest porównywalna z ilością powikłań obserwowanych po zabiegach tradycyjnych.

 

KIEDY NALEŻY SKONTAKTOWAĆ SIĘ Z LEKARZEM?

W razie wystąpienia któregoś z poniższych objawów w przebiegu pooperacyjnym prosimy o kontakt z lekarzem:

  • Gorączka powyżej 38 C;
  • Krwawienie i obrzęk okolicy rany;
  • Ropna wydzielina z którejkolwiek z ran pooperacyjnych;
  • Powiększające się zaczerwienienie wokół ran pooperacyjnych;
  • Narastające wzdęcie brzucha, zatrzymanie wiatrów i stolca;
  • Ból, który nie mija po zażyciu leków przeciwbólowych;
  • Nudności lub wymioty;
  • Dreszcze;
  • Przewlekły kaszel lub brak tchu;
  • Brak apetytu;
  • Zażółcenie powłok skóry i twardówek oczu oraz odbarwienie stolca.

 

Celem przedstawionych informacji nie jest zastąpienie rozmowy pacjenta z chirurgiem na temat planowanej operacji laparoskopowej cholecystektomii. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości co do metody operacji, alternatywnych sposobów postępowania, bądź też odnośnie doświadczenia personelu i postępowania pooperacyjnego prosimy o bezpośredni kontakt z lekarzem w Szpitalu.